Riskli vergi ödəyicisi
6-cı NƏŞR, 14.06.2021
Riskli vergi ödəyicisi kimdir?
Riskli vergi ödəyicisi - fəaliyyətində Azərbaycan Respublikası Vergi Məcəlləsinin 13.2.82-ci maddəsinə uyğun olaraq müəyyən edilmiş meyarlara cavab verən, bu səbəbdən vergi orqanları tərəfindən əlavə nəzarətə cəlb olunan fiziki və ya hüquqi şəxsdir. Bu status Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 28.07.2020-ci il tarixli 265 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş meyarlar əsasında müəyyən olunur. Aşağıda riskli əməliyyatların və riskli vergi ödəyicilərinin dəqiq meyarları göstərilmişdir.
Riskli vergi ödəyicisinin, o cümlədən riskli əməliyyatların meyarları
Riskli vergi ödəyicilərinin və riskli əməliyyatların meyarları Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 265 nömrəli, 28.07.2020-ci il tarixli qərarı ilə tənzimlənir. Bu qərar Azərbaycan Respublikası Vergi Məcəlləsinin 13.2.82-ci maddəsinə uyğun olaraq hazırlanmışdır. Həm riskli əməliyyatların, həm də riskli vergi ödəyicilərinin meyarlarına ayrı-ayrı diqqət yetirək.
1. Riskli əməliyyatların meyarları
a) Vergi ödəyicilərinin təqdim etdiyi elektron qaimə-fakturalarda göstərilən mal əşyaları ilə alınan və ya idxal edilən mal əşyalarının fərqli olması aşkar edildikdə;
b) Vergi ödəyicilərinin təqdim etdiyi malların həcmi (miqdarı) alınmış və ya idxal edilmiş malların həcmindən (miqdarından) artıq olduqda.
2. Riskli vergi ödəyicisinin meyarları
a) 1-ci bəndə qeyd edilən əməliyyatları yerinə yetirən şəxs;
b) Aparılmış vergi nəzarət tədbirləri çərçivəsində vergi ödəyicisinin əmtəəsiz əməliyyatlar aparması aşkar edildikdə: Qeyd: Əmtəəsiz əməliyyat vergi nəzarəti tədbiri zamanı aşkarlanan, başqa əməliyyatı pərdələmək məqsədilə aparılan və faktiki olaraq mallar, işlər və xidmətlər təqdim edilmədən mənfəət əldə etmək məqsədilə rəsmiləşdirilən əməliyyatdır.
c) İdxalatçının, istehsalçının və ya idxalatçı olmayan lakin ticarət fəaliyyəti həyata keçirən şəxsin vergi orqanında qeydiyyatda olan anbarı (o cümlədən icarəyə götürdüyü anbarı) və ya digər riskli vergi ödəyicisi təsərrüfat subyekti (obyekti) olmadıqda və yaxud qeydiyyatda olan anbarın və ya digər təsərrüfat subyektinin (obyektinin) sahəsi ilə idxal və ya əldə edilən malların həcmi uyğunluq təşkil etmədikdə;
d) Vergi ödəyicisi tərəfindən əldə edilmiş və fəaliyyət növünə uyğun olmayan malların (vergi ödəyicisi tərəfindən öz təsərrüfat fəaliyyətində istifadə üçün əldə etdiyi aktivlər istisna olmaqla) vergi nəzarəti zamanı sənədləşdirilmədən təqdim edilməsi aşkar edildikdə;
e) Vergi ödəyicisinin satış məqsədləri üçün son 6 ay ərzində idxal etdiyi və ya əldə etdiyi malların (malların növü, vəsmi xarakterindən asılı olaraq, habelə əvvəlcədən sifariş edilən və müqavilədə (razılaşmada) müəyyən edilən müddətdə təhvil verilməsi nəzərdə tutulan hallar istisna olmaqla) həcmi onun müvafiq dövr ərzində dövriyyəsindən azı 3 dəfə artıq olduqda;
f) Bu meyarların a) və e) bəndlərinə uyğun olaraq müəyyən edilmiş riskli vergi ödəyiciləri olan fiziki şəxslərin (o cümlədən fərdi sahibkarların) rəhbəri və ya təsisçisi olduğu hüquqi şəxslər, eyni zamanda sözügedən bəndlərə uyğun olaraq müəyyən edilmiş riskli vergi ödəyiciləri olan hüquqi şəxsin rəhbərinin və ya təsisçisinin müvafiq olaraq, rəhbərlik etdiyi və ya təsis etdiyi digər hüquqi şəxslər;
g) Beşdən çox hüquqi şəxsin rəhbəri olan fiziki şəxslərin rəhbəri olduğu hüquqi şəxslər.
Riskli vergi ödəyicisi statusunun nəticələri nədir?
Riskli vergi ödəyicisi statusuna düşmüş şirkət və şəxslər vergi orqanlarının gücləndirilmiş nəzarətinə məruz qala bilər: elektron qaimə-fakturaların tərtibi zamanı əlavə yoxlamalar, kameral və səyyar vergi yoxlamalarının tezləşməsi, həmçinin tərəfdaşlar və bank strukturları ilə əməliyyatlarda əlavə çətinliklər yarana bilər. Bu səbəbdən statusun vaxtında aşkar edilməsi və aradan qaldırılması biznesin fasiləsiz fəaliyyəti üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Riskli vergi ödəyicisi statusundan necə qorunmaq olar?
Yuxarıda göstərilən meyarları nəzərə alaraq, riskin qarşısını almaq üçün aşağıdakılara diqqət etmək tövsiyə olunur:
Elektron qaimə-fakturalarda göstərilən mal və əşyaların faktiki alınan/idxal edilən mallarla tam uyğunluğunu təmin etmək
Anbar və ya digər təsərrüfat subyektlərinin sahəsi ilə dövriyyə həcmləri arasında uyğunluğu izləmək
Bütün əməliyyatları müvafiq sənədlərlə vaxtında rəsmiləşdirmək
Fəaliyyət növünə uyğun olmayan mal-material dövriyyəsindən çəkinmək
Mühasibat və vergi uçotunu peşəkar komandaya həvalə edərək müntəzam nəzarətdə saxlamaq
Sofistico necə kömək edə bilər?
Sofistico komandası riskli vergi ödəyicisi statusu ilə bağlı ilkin qiymətləndirmə, mövcud əməliyyatların meyarlara uyğunluğunun yoxlanılması və status yarandığı halda hüquqi dəstək təqdim edir. Vergi məsləhəti xidmətimiz çərçivəsində biznesinizin vergi risklərini əvvəlcədən aşkar edir, vergi yoxlamalarına hazırlıq və audit xidmətləri ilə sənədləşmənizin qanunvericiliyə tam uyğunluğunu təmin edirik.
Əlaqəli xidmətlər
Riskli vergi ödəyicisi mövzusu ilə bağlı bizim digər xidmətlərimiz: Vergi məsləhəti, Vergi yoxlaması, Audit xidməti, Mühasibat xidməti.
Tez-tez verilən suallar
Riskli vergi ödəyiciləri siyahısı kimlər üçün tərtib olunur?
Yuxarıda göstərilən meyarlara uyğun gələn həm fiziki, həm də hüquqi şəxslər - o cümlədən fərdi sahibkarlar - riskli vergi ödəyicisi kimi müəyyən edilə bilər.
Riskli vergi ödəyicisi statusu necə aradan qaldırılır?
Status meyarların artıq mövcud olmamasından asılı olaraq nəzərdən keçirilir. Konkret vəziyyətinizin qiymətləndirilməsi üçün pulsuz konsultasiya üçün bizimlə əlaqə saxlaya bilərsiniz.
Riskli əməliyyat ilə riskli vergi ödəyicisi eyni şeydirmi?
Xeyr. Riskli əməliyyat - konkret bir əməliyyatın meyarlara uyğun gəlməsidir, riskli vergi ödəyicisi isə bu və digər meyarlar əsasında müəyyən edilən şəxsin statusudur.
Öz statusumu necə yoxlaya bilərəm?
Statusunuzla bağlı dəqiq məlumatı müvafiq vergi orqanından əldə edə bilərsiniz. Sofistico komandası bu prosesdə sizə dəstək göstərə bilər.
Riskli vergi ödəyicisi statusu ilə bağlı sualınız varsa, Sofistico ilə əlaqə saxlayın və pulsuz ilkin konsultasiya alın.
📞 +(994-12) 432-14-25 | +(994-77) 432-14-25